Eski Binalarda Su Kaçağı Neden Sık Görülür?

Eski Binalarda Su Kaçağı Neden Sık Görülür? Kronik Tesisat Hastalıkları

Tarihi veya 20-30 yaşından büyük bir binada yaşıyorsanız, evdeki arızaların hiç bitmediğini muhtemelen çok iyi biliyorsunuzdur. Yeni tamir ettirdiğiniz bir klozetin ardından musluk damlatmaya başlar; musluğu düzeltirsiniz, bu kez alt kat komşunuz banyosuna su sızdığını söyleyerek kapınıza dayanır. Özellikle 1990'lar ve öncesinde inşa edilmiş binalarda, su kaçakları adeta bir "kronik hastalık" halini almıştır. Ev sahiplerini canından bezdiren ve devasa tadilat masrafları çıkaran eski binalardaki bu kaçak döngüsünün sebebi sadece binanın "yaşlı" olması mıdır? Yoksa duvarların ve zeminlerin altında başka teknik hatalar mı yatıyor?

Eski Binaların Tesisat Zafiyetleri Nelerdir?

Günümüzdeki modern inşaat teknolojileri ve kullanılan plastik/kompozit malzemeler eski binalarda yoktu. Eski yapıların tesisat sistemlerinde kaçakların kaçınılmaz olmasının ana sebepleri şunlardır:

1. Galvanizli (Paslı) Demir Boruların Ömrünü Doldurması

20-30 yıl önceki binaların temiz su şebeke hatlarında PPRC (yeşil veya beyaz plastik) borular yerine, "Galvanizli Demir Borular" kullanılırdı. Bu borular dışarıdan ne kadar sağlam görünse de, suyun içindeki klor, oksijen ve minerallerle yıllar boyunca reaksiyona girerek içten içe oksitlenir ve paslanır. Zamanla (ortalama 15-20 yıl içinde) borunun et kalınlığı incelir ve adeta bir kâğıt gibi yırtılarak sızıntıya neden olur. Özellikle ek yerleri ve dirsek (te) bağlantılarındaki yivler, pasın ilk kopardığı ve kaçağın başladığı yerlerdir.

2. Çürüyen Pik (Döküm) Pimaş Boruları

Günümüzde tuvalet ve mutfak atık suları için pürüzsüz PVC pimaş borular kullanılırken, eski binaların kolon hatlarında "Pik (Kumlu Döküm) Boru" veya künk (beton boru) sistemleri kullanılıyordu. Döküm boruların içi zamanla pürüzlü bir hale gelerek katı atıkları, saçları ve yağları tutmaya başlar. Bu kronik tıkanıklıklara yol açar. Ayrıca döküm boruların ek yerlerindeki kurşun contalar zamanla çürüyerek erir ve tuvalet sifonunu her çektiğinizde alt katın tavanına pis su damlamasına (derz kaçaklarına) sebep olur.

3. Binanın Oturması ve Statik Hareketler

Binalar inşa edildikten sonra yıllar içinde yerçekimi, depremler ve toprak hareketleri nedeniyle milimetrik olarak zemine doğru "oturma" yaparlar. Bu statik hareketler binaların kolonlarında görünmese de, betonun içine gömülü olan sert ve esnemeyen demir borularda inanılmaz bir gerilim yaratır. Betonla birlikte sıkışan veya çekilen boru, en zayıf noktasından çatlayarak suyu dışarı verir.

4. Yüksek Şebeke Basıncı Dalgalanmaları

Eski binalarda günümüzde standart olarak kullanılan "Basınç Düşürücü Regülatör (Vana)" bulunmazdı. İSKİ (veya ilgili belediye) geceleri şebeke suyuna aşırı basınç (6-8 bar) verdiğinde, bu yüksek tazyik doğrudan dairenin o 30 yıllık, içi paslanmış ve zayıflamış çürük borularına hücum eder. Boru bu basınca dayanamaz ve gece yarısı gürültüyle patlar.

Eski Binalarda Kırmadan Kaçak Tespiti Yapılabilir mi?

Evet, kesinlikle yapılabilir. Eski binanın yapısı ne olursa olsun (karo mozaik, eski fayans veya dökme beton), Tam Tesisat ekiplerimizin kullandığı teknolojik cihazlar çalışır. Temiz su hattındaki demir borulardaki delinmeleri bulmak için Akustik Dinleme Cihazları ile dinleme yapılır; pis su hattındaki döküm boruların içindeki çatlaklar ise Endoskopik Kameralarla görüntülenerek tespiti kırmadan sağlanır.

Kalıcı Çözüm: Kısmi Tamir mi, Komple Yenileme mi?

Eski bir demir borudaki sızıntıyı cihazla bulup kaynak yapmak "günü kurtarmak" anlamına gelebilir. Demir boru paslanmışsa, siz bugün bir deliği tamir ettirdiğinizde 6 ay sonra basınç başka bir zayıf noktadan boruyu tekrar patlatacaktır.

Önerimiz: Eğer binanız çok eskiyse ve tesisatınız galvanizliyse, cihazla tespit yapıldıktan sonra sürekli tamirata para harcamak yerine, evin temiz su tesisatını yüzeyden (sıva üstü veya asma tavan içinden kırmadan geçirerek) yeni nesil PPRC plastik borularla komple yeniletmenizdir. Bu, sizi bir ömür boyu su kaçağı stresinden kurtaran en ekonomik yatırımdır.

Sıkça Sorulan Sorular (SSS)

Demir boru sızıntısı kimyasalla (kaçak gidericiyle) kapatılır mı?

Sıcak su (kalorifer) tesisatlarındaki kılcal çatlaklar kimyasal ilaçlarla kapatılabilir. Ancak temiz su (şebeke) hattında, içme suyunun sağlığını bozmamak ve yüksek basınca dayanabilmek adına kaçak giderici kimyasallar kullanılmaz; borunun o kısmının mekanik olarak plastik boru ile değiştirilmesi (çekvalf/maşon) gerekir.

Sonuç: Yaşlı Binalara Teknolojik Bakım

Eski binaların nostaljik yapısı ne kadar güzel olsa da, yorulmuş tesisat sistemleri ev sahipleri için birer saatli bombadır. Eski tesisatlarınızda meydana gelen sızıntılarda, sorunu cihazlı su kaçağı tespit firmalarına bildirerek evinize daha fazla zarar verilmesini önleyin. Ustalarımızın sunacağı "lokal onarım" veya "sıva üstü modernizasyon" planlarıyla eski binanızı yeni nesil teknolojiyle güvenli hale getirin.